Wśród wielu turystów, którzy od wieków odwiedzali Sudety nie mogło zabraknąć także poszukiwaczy skarbów. Nazywani byli oni Walonami i przybywali w nasze góry z zachodu i południa Europy. W średniowieczu wieść o bogatych złożach minerałów i kruszców występujących w Karkonoszach szybko się rozniosła. Niebawem poszukiwali ich zarówno górnicy jak i zwykli amatorzy. Opowieści o podziemnych wędrówkach znalazły się w słynnych Księgach Walońskich. Opisywano trasy do doliny Łomniczki, Sowiej Doliny, Kotła Łomniczki, Białego Jaru czy Kotłów Wielkiego i Małego Stawu.

Narastająca gorączka poszukiwania skarbów sprawiła, że w XVI wieku w Karkonoszach właściciele ziem zaczęli wydawać specjalne pozwolenia na organizację poszukiwań i robót górniczych. Początki rozwoju górnictwa w Karkonoszach miały miejsce w XI wieku w Kowarach. Walończyk Laurentius Angelus dokonał na zboczu góry Rudnik odkrycia rudy żelaza. 4 września 1513 roku król Czech i Węgier Władysław Jagiellończyk nadał Kowarom prawa miejskie. W XVI wieku miasto było obok Świdnicy i Wrocławia najważniejszym centrum przemysłu żelaznego na Dolnym Śląsku. Na przełomie XVIII i XIX wieku roboty górnicze prowadzono także na terenie Płóczek, Karpacza, Sowiej Doliny i Kotła Łomniczki. Działalność rozpoczęły również tzw. gwarectwa, organizacje przypominające cechy rzemieślnicze. Miano gwarka nosiła osoba, która posiadała pełne prawo do wydobywania kruszców. W rejonie Karpacza próbowano wydobywać wiele cennych surowców, takich jak: kobalt, arsen, miedź i srebro. Po kilku latach wydobycia dalsze poszukiwania okazały się mało opłacalne i kopalnie zamknięto. W XVIII wieku podjęto również próby wydobycia glinki kaolinowej. Przedsięwzięcie to okazało się bardzo opłacalne. Glinkę wysyłano do manufaktur z Berlina, gdzie potrzebna była do wyrobu porcelany. Ostatnie prace górnicze w Karpaczu prowadzono w latach 50-tych XX wieku, bez powodzenia szukano wtedy rud uranu w Sowiej Dolinie.

Na pamiątkę górniczej tradycji Karkonoszy w centrum Karpacza postanowiono utworzyć Szlak Górniczy. Dzięki niemu możemy odnaleźć dziś pozostałości po średniowiecznej płuczkarni złota czy też sztolniach wydrążonych na Kruczych Skałach. Na Szlaku Górniczym zgromadzono ciekawe okazy skał występujące w Sudetach. Podobny Szlak Tradycji Górniczej odnajdziemy we wspomnianych Kowarach, które zapoczątkowały próby wydobywania cennych surowców i przyczyniły się do rozprzestrzenienia tradycji wydobywczych na inne miejsca regionu. Dzięki dydaktycznej ścieżce geologicznej możemy zapoznać się z fascynującą przeszłością Karkonoszy.

Podziel się
Udostępnij znajomym
Udostępnij